Ինչպես նախորդ տարիներին, Վրաստանը 2026 թվականի մայիսի 17-ը նշում է ԼԳԲՏ իրավունքների անտեսման, կառավարության կողմից ատելության հրահրման, խտրական օրենսդրության և քաղաքական հոմոֆոբիայի ֆոնին։ Այս մասին նշված է Վրաստանի երիտասարդ իրավաբանների ասոցիացիայի (GYLA) հայտարարության մեջ։
Ըստ կազմակերպության՝ ԼԳԲՏ համայնքը 2024 թվականից ի վեր դարձել է կառավարության քարոզչության հատուկ թիրախ։ Չնայած ԼԳԲՏ անձինք նախկինում բախվել են համակարգային անհավասարության և խտրականության, որը նպաստել է պետությունը, 2024 թվականից ի վեր կառավարությունը նախաձեռնողաբար ԼԳԲՏ համայնքը ձևացրել է որպես թշնամի՝ խտրական օրինագծերի և օրենքների, ինչպես նաև ատելության խոսքի միջոցով։
«2024 թվականի սեպտեմբերին ընդունված օրենսդրական փաթեթը մնում է ուժի մեջ։ Այն փաստացիորեն վերացնում է բազմաթիվ հիմնարար իրավունքներ, այդ թվում՝ խոսքի ազատությունը թե՛ ակտիվիստական, թե՛ ստեղծագործական և ակադեմիական տարածքներում, արգելում է տրանսգենդեր անձանց համար նախատեսված առողջապահությունը՝ վտանգի ենթարկելով մարդկանց կյանքն ու առողջությունը, և անհիմն կերպով սահմանափակում է անձնական և ընտանեկան կյանքի ազատությունը։ Այս օրենքները նաև հակասում են Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի որոշումներին, այդ իսկ պատճառով Եվրոպայի խորհրդի Նախարարների կոմիտեն կոչ է արել պետությանը չեղյալ համարել դրանք։
«Վրացական երազանքը» այս օրենքները բացատրում է ընտանիքների և երեխաների իրավունքները պաշտպանելու անհրաժեշտությամբ։ Իրականում այս օրենսդրությունը վնասում է երեխաներին, ի թիվս այլոց, նրանց ավելի խոցելի դարձնելով բուլինգի, ատելության և բռնության նկատմամբ։
Դրանց վնասակար ազդեցությունը երեխաների վրա հաստատվում է նաև ՄԱԿ-ի Երեխայի իրավունքների կոմիտեի 2024 թվականի վերջնական գնահատականներով, որոնք կոչ են արել Վրաստանին հրաժարվել այն ժամանակ նախաձեռնած հոմոֆոբ/տրանսֆոբ սահմանադրական օրենքից, որը բովանդակությամբ նույնական էր ավելի ուշ՝ 2024 թվականի սեպտեմբերին ընդունված օրենքին», — նշվում է տեղեկատվության մեջ։
Իր հայտարարության մեջ Վրաստանի երիտասարդ իրավաբանների ասոցիացիան նաև նշում է, որ գենդերի դեմ ուղղված հռետորաբանությունը, որը հանգեցրել է «գենդեր» բառի անհետացմանն օրենսդրությունից, նույնպես բացասաբար է անդրադառնում կանանց իրավունքների վրա, ամրապնդում է բռնության նկատմամբ հանդուրժողականությունը մեծացնող գենդերային դերերը և հիմք է ստեղծում բռնության և անհավասարության հարցերում գենդերային հեռանկարը, ինչպես նաև սոցիալական և մշակութային գործոններն անտեսելու համար, ինչը զգալիորեն բարդացնում է այս խնդիրներին համակարգային և հիմնարար արձագանքը։
«Պատահական չէ, որ ԼԳԲՏ համայնքի վրա հարձակումների ինտենսիվացումը համընկել է ավտորիտարիզմի կտրուկ շրջադարձի և այլ բռնաճնշող օրենքների ագրեսիվ ընդունման հետ։ Բացի այն փաստից, որ հոմոֆոբիայի և տրանսֆոբիայի աճը հակասում է մարդու իրավունքների օրենսդրությանը և ԼԳԲՏ անձանց վտանգի է ենթարկում, այն նաև ծառայում է որպես գործիք՝ «Վրացական երազանքի» քննադատությունից շեղելու նպատակով՝ այլ լուրջ իրավունքների խախտումների համար, խաթարում է ժողովրդավարությունն ու մարդու իրավունքները և, ի վերջո, բոլորին՝ անկախ իրենց սեռական կողմնորոշումից, գենդերային ինքնությունից կամ ինքնարտահայտումից, ավելի խոցելի է դարձնում ռեժիմի նկատմամբ», — ասվում է Երիտասարդ իրավաբանների ասոցիացիայի հայտարարության մեջ։
