2024 թվականի դեկտեմբերի 9-ի դրությամբ օտարերկրյա գործակալների ռեգիստրում գրանցվել է 382 կազմակերպություն, այդ թվում՝ 4-ն Ախալքալաքից։ Բայց ռեգիստրում դեռևս ներառված չեն բոլոր այն կազմակերպությունները, որոնք գրանցման համար դիմել են կամավոր հիմունքներով, այսինքն՝ մինչև սեպտեմբերի 1-ը։

2024 թվականի ապրիլից քաղաքացիական հասարակությունը պայքարում է այսպես կոչված «Օտարերկրյա գործակալների մասին օրենքն» ընդունելու դեմ: Հույսը դրվել է ընտրությունների արդյունքների և քաղաքական բազմակարծության վրա, սակայն ընտրությունների արդյունքները հիասթափեցրել են հասարակության այս հատվածին։ Երկրորդ հույսը դրվել էր Սահմանադրական դատարանի և դատական համակարգի անաչառության վրա։ Այնուամենայնիվ, շատ կազմակերպություններ, հույս չունենալով արդար և անաչառ դատարանի որոշման վրա, որոշեցին գրանցվել օտարերկրյա գործակալների ռեգիստրում կամ, ինչպես պաշտոնապես այն կոչվում է, «օտար ուժերի շահերը հետապնդող կազմակերպությունների ռեգիստրում»։

Օտարերկրյա գործակալների ռեգիստրում արդեն գրանցված է 382 կազմակերպություն, հիշեցնենք, որ Վրաստանում կա ավելի քան 33 հազար ոչ առևտրային կազմակերպություններ: Գրանցված կազմակերպությունների թվում կան գյուղատնտեսական, կրոնական, կրթական, գենդերային, առողջապահական կամ բիզնես հարցերով աշխատողներ, ինչպես նաև երիտասարդական կազմակերպություններ և կազմակերպություններ, որոնք աշխատում են ընտանեկան բռնության, թմրամոլության, հաշմանդամություն ունեցող անձանց, իրավապաշտպանների և այլ հարցերի շուրջ:

Սամցխե-Ջավախեթից ռեգիստրում գրանցված է 17 կազմակերպություն, այդ թվում՝ 4-ը՝ Ախալքալաքի մունիցիպալիտետից։ Ախալքալաքում գործում է շուրջ 13 հասարակական կազմակերպություն, որոնցից օտարերկրյա գործակալների ռեգիստրում գրանցված են «LAG – Տեղական զարգացման խումբ», «Ախալքալաքի մեծահասակների կրթության կենտրոնը», «Կանայք հանուն ապագայի», «Վրաստանի հայ օգնության միությունը»։

«Օտարերկրյա ազդեցության թափանցիկության մասին» օրենքն ընդունվել է ապրիլ-հունիս ամիսներին բողոքի ակցիաների և լրատվամիջոցների նյութերի ֆոնին, որոնք դատապարտում են այս օրենքը և պնդում, որ այն հեռացնում է Վրաստանը ժողովրդավարական զարգացումից։ Օրենքն ինքնին պահանջում է նախ գրանցել օտարերկրյա ուժերի շահերը հետապնդող կազմակերպությունների ռեգիստրում, այն կազմակերպությունների, որոնք իրենց ոչ առևտրային եկամուտների 20%-ից ավելին ստանում են արտերկրից։ Գրանցվելուց հետո օրենքը պահանջում է եկամուտների և ծախսերի պարբերական ֆինանսական հաշվետվություններ: Այն կազմակերպությունները, որոնք ֆինանսավորվում են արտերկրից, սակայն մինչև 2024 թվականի սեպտեմբերի 1-ը ռեգիստրում գրանցվելու համար չեն դիմել, կարող են հարկադրաբար գրանցվել և, բացի այդ, տուգանվել 25000 լարիով։

Այս օրենքի նախաձեռնումը բուռն արձագանք է առաջացրել քաղաքացիական հասարակության շրջանում, որը դուրս էր եկել բողոքելու դրա ընդունման դեմ։ Սակայն օրենքն ընդունվեց և աստիճանաբար անցնում է գործողության ակտիվ փուլ։